Y-DNA haplogrup ağacını tam etkileşimli olarak yarı-küre üzerinde keşfedin. 51 düğüm, 5 Türk imza hattı vurgulu. Three.js ile WebGL rendering, özel orbit kontrolü. Fare/parmakla döndürün, yakınlaştırın, düğümlere tıklayın.
Yarı-küre yerleşiminde kuzey kutbu Y-MRCA'dır — tüm yaşayan erkeklerin en yakın ortak Y atası (~300.000 yıl önce, Afrika). Kutuptan ekvatora doğru indikçe daha yakın tarihli (modern) dallara iniliyor. Ekvator çevresinde modern haplogruplar ve Türk imza hatları bulunuyor.
Phi (polar açı): düğümün ağaçtaki derinliğiyle orantılı. Derin = ekvator, sığ = kutup.
Theta (azimuth): kardeş düğümler arasında subtree yaprak sayısına göre paylaştırılmış.
Her düğüm parentıyla yay şeklinde bir tube ile bağlıdır. Türk imzalarına giden çizgiler altın rengindedir.
C2-M48, C-F3796, J-PH1795, Q1a2a, R1a-Z2123 — 5 hat glow efektiyle vurgulandı. Tıklayarak detay sayfasına geçin.
Fare: sürükle döndürür, kaydır yaklaştırır. Parmak: tek dokunuş sürükle, iki parmak pinch zoom. Tıklama: düğüm detayı + filogenetik yol.
| Haplogrup | Tam yol | Türk Dünyası | Detay |
|---|---|---|---|
| C2-M48 | Y-MRCA → BT → CT → CF → C → C2 → M48 | Yakut %50+, Evenki %45+ | Sayfa → |
| C-F3796 | Y-MRCA → ... → C2 → F3796 (C2*-ST) | Cengiz Han hattı, 16M taşıyıcı | Hanedanlar → |
| J-PH1795 | Y-MRCA → BT → CT → CF → F → IJ → J → J2 → J2a → L581 → PH1795 | Osmanlı Hanedanı | Sayfa → |
| Q1a2a | Y-MRCA → ... → K → P → Q → Q1a → Q1a2 → Q1a2a | Türkmen %30+, Firsovo-Ulaanzuukh zinciri | Sayfa → |
| R1a-Z2123 | Y-MRCA → ... → R → R1a → Z93 → Z2123 | Kırgız %63, Kıpçak-Kuman | Sayfa → |
Bu 3D görselleştirme Three.js r128 WebGL kütüphanesiyle oluşturuldu. OrbitControls kullanılmıyor — özel yazılmış mouse/touch gesture handler'ı var. 51 düğüm, yaklaşık 50 tube geometrisi (parent-child bağlantıları), minimum draw call sayısıyla optimize edildi. Mobil uyumlu: pinch-zoom, drag-rotate, touch-tap gestures destekleniyor.